Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies klikając przycisk Ustawienia. Aby dowiedzieć się więcej zachęcamy do zapoznania się z Polityką Cookies oraz Polityką Prywatności.
Ustawienia

Szanujemy Twoją prywatność. Możesz zmienić ustawienia cookies lub zaakceptować je wszystkie. W dowolnym momencie możesz dokonać zmiany swoich ustawień.

Niezbędne pliki cookies służą do prawidłowego funkcjonowania strony internetowej i umożliwiają Ci komfortowe korzystanie z oferowanych przez nas usług.

Pliki cookies odpowiadają na podejmowane przez Ciebie działania w celu m.in. dostosowania Twoich ustawień preferencji prywatności, logowania czy wypełniania formularzy. Dzięki plikom cookies strona, z której korzystasz, może działać bez zakłóceń.

 

Zapoznaj się z POLITYKĄ PRYWATNOŚCI I PLIKÓW COOKIES.

Więcej

Tego typu pliki cookies umożliwiają stronie internetowej zapamiętanie wprowadzonych przez Ciebie ustawień oraz personalizację określonych funkcjonalności czy prezentowanych treści.

Dzięki tym plikom cookies możemy zapewnić Ci większy komfort korzystania z funkcjonalności naszej strony poprzez dopasowanie jej do Twoich indywidualnych preferencji. Wyrażenie zgody na funkcjonalne i personalizacyjne pliki cookies gwarantuje dostępność większej ilości funkcji na stronie.

Więcej

Analityczne pliki cookies pomagają nam rozwijać się i dostosowywać do Twoich potrzeb.

Cookies analityczne pozwalają na uzyskanie informacji w zakresie wykorzystywania witryny internetowej, miejsca oraz częstotliwości, z jaką odwiedzane są nasze serwisy www. Dane pozwalają nam na ocenę naszych serwisów internetowych pod względem ich popularności wśród użytkowników. Zgromadzone informacje są przetwarzane w formie zanonimizowanej. Wyrażenie zgody na analityczne pliki cookies gwarantuje dostępność wszystkich funkcjonalności.

Więcej

Dzięki reklamowym plikom cookies prezentujemy Ci najciekawsze informacje i aktualności na stronach naszych partnerów.

Promocyjne pliki cookies służą do prezentowania Ci naszych komunikatów na podstawie analizy Twoich upodobań oraz Twoich zwyczajów dotyczących przeglądanej witryny internetowej. Treści promocyjne mogą pojawić się na stronach podmiotów trzecich lub firm będących naszymi partnerami oraz innych dostawców usług. Firmy te działają w charakterze pośredników prezentujących nasze treści w postaci wiadomości, ofert, komunikatów mediów społecznościowych.

Więcej
Wtorek, 16 lipca 2024
Imieniny: Maria, Stefan, Eustachy
słonecznie
32°C

Obrona Sochaczew 1939

Sochaczew od najdawniejszych dziejów dzięki swemu położeniu stanowił strażnicę obronną, strzegącą przeprawy przez Bzurę. Był ważnym punktem strategicznym we wszystkich nam znanych działaniach wojennych a także w Bitwie nad Bzurą toczonej w dniach 9-22 września 1939 r.

Dnia 8 września 1939 r., Naczelne Dowództwo wyraziło zgodę na wykonanie manewru zaczepnego siłami Armii „Poznań” i „Pomorze” na skrzydło 8. Armii niemieckiej. Dowodzenie nad całością sił tych dwóch armii objął generał Tadeusz Kutrzeba. Zapoczątkowało to wielką, blisko dwa tygodnie trwającą bitwę wzdłuż Bzury od Łęczycy aż po jej ujście do Wisły oraz północne przedpola stolicy.

Sochaczew w tej bitwie odegrał znaczącą rolę, albowiem stanowił dogodne miejsce przeprawy przez Bzurę. Do jego utrzymania wyznaczono II batalion 18. Pułku Piechoty przy wsparciu II dywizjonu 26. Pułku Artylerii Lekkiej z 26. Dywizji Piechoty.

13 września o świcie II/ 18. pp pod dowództwem mjr. Feliksa Kozubowskiego wkracza do Sochaczewa i zajmuje pozycje obronne: północny skraj miasta i wylot szosy na Błonie, rejon dworca kolejowego z wylotem szosy na Żyrardów, rynek i południowy skraj miasta, z wylotem szosy na Bolimów. Na zachód od Bzury, w rejonie wsi Kuznocin–Rozlazłówek zajęły stanowiska ogniowe baterie II dywizjonu 26. pal pod dowództwem mjr. Stanisława Piro.

Tego dnia miasto ostrzeliwane było zmasowanym ogniem artylerii niemieckiej 19. Dywizji Piechoty. Natarcie jej oddziałów na pozycje obronne 4, 5 i 6 kompanii, wsparto czołgami pułku SS Leibstandarte „Adolf Hitler”.

Około północy z 13 na 14 września silne natarcie przeważających sił niemieckich zmusza wyczerpany i wykrwawiony batalion do wycofania się na zachodni brzeg Bzury.

14 września wycofujący się batalion został zawrócony z kierunku Kątów do miasta przez d-cę piechoty dywizyjnej 26. DP płk. dypl. Tadeusza Parafińskiego i rozpoczął ponownie walkę o jego odzyskanie przy wsparciu 5 baterii 26. pal pod dowództwem por. Andrzeja Doroszewskiego.

Niemcy rzucają do walki przeważające siły, piechoty, czołgów i artylerii 4. Dywizji Pancernej. Oddziały polskie zostały zepchnięte w głąb płonącego miasta. Kontratakują i odzyskują część uprzednio zajmowanych pozycji obronnych. Resztki pododdziałów II/18.pp bronią się w ruinach i zgliszczach Sochaczewa.

15 września o świcie atak niemiecki poprzedzony miażdżącym ogniem ich baterii na pozycje 4 i 5 kompanii. Zdziesiątkowane i wyczerpane samotnie walczące resztki obrońców w ciągłym ogniu wroga, walcząc o przejście do Bzury wycofują się z miasta.

W czasie kierowania odwrotem oddziałów, na zniszczonym moście pontonowym poniósł śmierć dowódca batalionu mjr Feliks Kozubowski.

„Nad ranem 15 września – na szosie warszawskiej – powstało piekło wybuchów – wspominał sierżant Józef Skórka szef 5 kompanii 18 pułku piechoty – Strzelało, co najmniej kilkadziesiąt niemieckich dział. Nieprzyjaciel uderzył dużymi siłami (…). Na rozkaz dowódcy batalionu moja kompania zaczęła się wycofywać w kierunku mostu na Bzurze.(…)Przedpole Bzury pokrył ogień z artylerii, czołgi i piechota raziły ogniem km z bliskich odległości, 5 kompania zbliżała się do ruin zamku i rynku. Rozbita 4 kompania broniła się już tylko resztkami sił, walcząc o przejście do Bzury... 5 kompania - po raz trzeci w ciągu zaledwie dwóch dni - miała forsować rzekę w jednym i tym samym miejscu. Dowódca batalionu major Kozubowski stał na moście. Stąd kierował odwrotem oddziałów. Jego zachrypły głos słychać było wśród wybuchów pocisków artyleryjskich i trzasku broni maszynowej...

Niemcy byli blisko, widać było błyski ognia. To strzelające ciężkie karabiny maszynowe. (…). Przechodzimy rzekę. Zaczęło się robić widno. W czasie przeprawy, w pobliżu miejsca gdzie stał dowódca batalionu, ujrzałem nagły błysk, po którym nastąpił wybuch ciężkiego granatu. Major Feliks Kozubowski poległ...”.

W walkach o Sochaczew liczący początkowo ok. 800 żołnierzy II batalion został zdziesiątkowany. Według przybliżonego szacunku ogólne straty bojowe wyniosły około 80 %.

Po rozbiciu II / 18. pp, walka o przeprawę pod Sochaczewem nie zakończyła się. Kontynuowała ją 5 bateria 26. pal. Jej dowódca por. Andrzej Doroszewski, kładł ogień zaporowy na wschodni brzeg Bzury aż do godz. 16.00 – 16 września, uniemożliwiając Niemcom przeprawę.

Bitwa o Sochaczew i przeprawę w tym miejscu na Bzurze, trwała 3,5 doby. Czas jej prowadzenia (poza Warszawą, Helem czy Westerplatte) walcząc o jedno miasto, był najdłuższy w wojnie obronnej 1939 r.

DO GÓRY
Przeglądasz tę stronę w trybie offline.
Przeglądasz tę stronę w trybie online.